[Vorig bericht: "Terugkijken op een 'gouden feest'"] [Volgend bericht: "Katharsis in Koningsoord"]
06/09/2005: "Tien woorden"
Deze maand verzorg ik - samen met een ander lid van de Elimgroep: Adrie - de meditaties in Elim op de dinsdagavonden. Deze zijn anders van aard dan de vrijdagmeditaties. Zo is er op dinsdag geen nagesprek. En er is één lange stilte van circa een half uur waarin ieder kan overwegen wat in de Schriftlezing en in de overweging daarbij is gezegd. Dat is ook een verschil met de vrijdagavond, waar de Schrifttekst in gedeelten wordt gelezen en na elk fragment(met commentaar) een stilte van een minuut of vijf wordt gehouden.
De vier dinsdagmeditaties in september zijn gewijd aan vier van de 'tien geboden' of 'tien woorden' uit het boek Exodus, het boek van de uittocht.
Zware kost, zou je zeggen.
Bij de voorbereiding zijn we echter op zoek gegaan naar de bevrijdende kant van deze ‘woorden’, de belofte die daarin aan ons gedaan wordt, naast de opdracht die er voor ons ook in besloten ligt.
Een boekje van de predikant W.R. van der Zee, getiteld 'Tien klinkende woorden' was het uitgangspunt. Daarin gaat hij op zoek naar juist de vreugdevolle en bevrijdende kant van de tien ‘geboden’ of ‘woorden’. Die kant hadden ze voor de Israëlieten aan wie ze werden gegeven. Die hebben ze voor ons ook, als we ze goed proberen te begrijpen. Als we die vreugdevolle en bevrijdende kant ervan kunnen zien en beléven, zijn ze geen loodzware last meer, maar een richting die ons gewezen wordt naar echte vrijheid.
Vanavond komt het eerste woord aan bod: "Gij zult geen andere goden hebben voor mijn aangezicht." Het was mijn beurt om er een overweging bij te schrijven. Dat heb ik gedaan met het boekje van Van der Zee als basis. Het zijn gedachten en gevoelens die in de afgelopen weken bij me opkwamen toen ik bezig was met dat eerste woord, dat je geen ándere goden moet hebben.
Voor de liefhebbers volgt hier mijn tekst:
"Om ons heen is veel te horen dat ons niet bevestigt. We horen vooral stemmen die status verheerlijken, en invloed en bezit. Dat zijn zaken die wij mensen nastreven en die tot ons welzijn kunnen bijdragen. De verleiding is echter groot dat we ons ervan afhankelijk gaan maken, doordat we bijvoorbeeld gaan denken dat we pas meetellen als we iets presteren. Dat we ons bestaansrecht moeten bewijzen door iets belangrijks te doen, door indruk te maken. Dat we alleen zo de liefde kunnen verdienen, waar we zo naar verlangen.
We zouden op die manier kunnen gaan vergeten dat we geliefd zijn, zoals we zijn. Dat er Iemand is die van ieder van ons houdt, die houdt van mij, en wiens liefdevolle ogen mij al zagen voordat anderen (ouders, zussen en broers, vrienden, geliefde) mij leerden kennen. Iemand wiens liefde ik niet hoef te verdienen, omdat Hij mij kostbaar vindt en van eeuwigheidswaarde.
Die ‘boze’ stemmen die anders beweren, zijn sterk en het is moeilijk om ze te negeren. De bijbel neemt ze dan ook volstrekt serieus. Dat horen we in de korte lezing van vandaag. “Gij zult geen andere goden hebben voor mijn aangezicht.” Doe ze weg, luister niet naar die ‘boze’ stemmen, want ze brengen niets goeds. Het is niets minder dan ons leven dat op het spel staat. Het gaat erom dat we ons niet laten kleineren, en dat we niet de dingen vergoddelijken die niet essentieel zijn. Essentieel is dat ik er mag zijn, dat ik goed ben zoals ik ben, en dat Hij dat vindt en wil dat ik het zo kan zien.
'Hij' is de god die de Israëlieten heeft weggeleid uit het slavenhuis in Egypte. Hij wil ook ons wegleiden uit ons slavenhuis, uit wat ons nu onvrij maakt, benauwd en bezorgd. Daarvoor is wel nodig dat we ons ook láten wegleiden, naar de vrijheid toe. Dat we ons durven af te vragen waar we ons heil, ons geluk van verwachten, waar we voor leven."